به گزارش خبرنگار حماسه و جهاد دفاع‌پرس، عملیات «رمضان» در پنج مرحله اجرا شد، که از ۱۳۶۱/۰۴/۲۳ تا ۱۳۶۱/۰۵/۰۷ به‌طول انجامید. این عملیات با این اندیشه طراحی شد که با حضور قوای نظامی ایران در پشت رود‌های «دجله» و «اروند» و تسلط بر معابر وصولی «بصره»، در ادامه عملیات‌های «فتح‌المبین» و «بیت‌المقدس» (فتح خرمشهر) عملاً از نظر سیاسی – نظامی موقعیت مناسبی برای جمهوری اسلامی فراهم می‌کند و دشمن ناگزیر شرایط ایران برای صلح را خواهد پذیرفت؛ در غیر این صورت، امکان ادامه جنگ در آینده از موضع قوی‌تری فراهم می‌شود.

یکی از مسائل مهم در مانور این عملیات، ضرورت هماهنگی در پیش‌روی قرارگاه‌ها از محور‌های مختلف و حفظ جناحین بود که اساساً تحقق آن با تلاش‌های مهندسی امکان‌پذیر بود. از آن‌جا که در منطقه شرق اروند، عقبه دشمن فقط متکی به چهار پل در «نشوه» و «تنومه» بود، پیش‌بینی می‌شد که در صورت سرعت عمل و رعایت غافل‌گیری توأم با پیش‌روی مناسب، نیرو‌های بسیاری از دشمن به اسارت درآیند و در عمل چیزی نظیر واقعه شکستن حصر آبادان (عملیات ثامن‌الائمه)، تکرار شود.

آن‌چه در عملیات «رمضان» قابل توجه است، گذشته از انهدام عمده‌ای از تجهیزات و نفرات دشمن، نفس تهاجم به داخل خاک عراق، در واقع به‌معنی مقابله با همه فشار‌های سیاسی تبلیغاتی قدرت‌های استکباری بود. علاوه بر این، عملیات «رمضان» این معنا را به غرب تفهیم کرد که جمهوری اسلامی ایران پس از پشت سر گذاردن مرحله بیرون راندن متجاوز از سرزمین‌های اشغالی، مصمم به ادامه نبرد تا تحقق خواسته‌های به‌حق خود است.

در پنجمین مرحله عملیات «رمضان» با وجود اینکه نیرو‌های خودی تا ساعت ۳ بامداد هشتم مرداد چند کیلومتر پیش‌روی کرده بودند؛ اما واکنش بسیار شدید دشمن، مانع ادامه کار آن‌ها شد. با روشن شدن هوا و درک این‌که موفقیت امکان‌پذیر نیست، دستور عقب‌نشینی صادر شد و تا ساعت ۶:۳۰ بامداد، نیرو‌ها همگی به عقب بازگشتند. بدین‌ترتیب آخرین مرحله عملیات رمضان نیز بدون دستیابی به موفقیت، پایان یافت.

عملیات «رمضان» علاوه بر اینکه از نظر نظامی و نبردی، یکی از عملیات‌های مهم به شمار می‌رود، از حیث تصمیم ایران برای ادامه عملیات و ورود به خاک عراق نیز اهمیت دوچندانی دارد؛ به همین دلیل مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس بنا به ماهیت خود که بر مبنای اسناد دفاع مقدس استوار است، با تلاش راویان و پژوهش‌گران، توانسته است تا با انتشار آثار نبردی و روزشمار، به بسیاری از حوادثی که در ابتدای تصمیم‌گیری عملیات «رمضان» به‌وقوع پیوسته است تا انجام این عملیات و حتی رخداد‌های پس از آن بپردازد و پاسخگوی مردم و بالأخص محققین در این حوزه باشد.

علاوه بر این، در کتاب‌های تاریخ شفاهی فرماندهان، راوی کتاب در عملیات «رمضان» حضور داشته است و به بیان وقایع و خاطرات شفاهی خود می‌پردازد.

این مرکز با انتشار دو کتاب به‌صورت اختصاصی، با موضوع عملیات رمضان که عبارت‌اند از روزشمار جنگ ایران و عراق جلد بیستم با عنوان «عبور از مرز» و «عملیات رمضان» به‌طور کامل به این عملیات در ابعاد مختلف نظامی، سیاسی و بین‌الملل پرداخته است.

عبور از مرز

روزشمار «عبور از مرز»، بیستمین جلد از مجموعه کتاب‌های «روزشمار جنگ ایران و عراق» است که به بررسی برهه زمانی اول تیر سال ۱۳۶۱ تا ۳۱ مرداد سال ۱۳۶۱ می‌پردازد. وقایع مهم این مقطع زمانی، متأثّر از دو عملیات بزرگ و پیروزمند «فتح‌المبین» و «بیت‌المقدس» است که طی این دو عملیات، بسیاری از مناطق آزاد، و خسارات فراوانی به دشمن وارد شد.

کسب اطلاعات کامل درباره عملیات «رمضان» با مطالعه این دو کتاب + دانلود

این پیروزی‌ها در داخل و خارج کشور پیامد‌هایی داشت؛ از جمله آن‌ها عدم همکاری نظام بین‌الملل در محکومیت عراق و بی‌توجهی به درخواست‌های ایران برای پایان دادن به جنگ بود. در چنین اوضاعی، ایران تصمیم گرفت سیاست تعقیب متجاوز را در پیش بگیرد. به‌همین علّت، ایران دست به عملیات رمضان زد. این عملیات در تاریخ ۱۳۶۱/۴/۲۳ شروع و در تاریخ ۱۳۶۱/۵/۷ به پایان رسید که این کتاب به شرح وقایع مختلف و اجرای عملیات رمضان به‌صورت روزشمار می‌پردازد.

«علیرضا لطف‌الله‌زادگان» نویسنده کتاب، با استفاده از گزارش‌ها و اسناد دست اول راویان جنگ مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، اخبار مطبوعات و خبرگزاری‌ها کتاب «عبور از مرز» را تدوین کرده است.

در ابتدای این کتاب مقدمه مفصلی نوشته شده که در آن، دلایل اتخاذ سیاست تعقیب متجاوز و طرح‌ریزی عملیات رمضان مطرح‌شده است.

همچنین، زمینه‌های سیاسی و نظامی تأثیرگذار بر شکل‌گیری عملیات رمضان تا اجرای پنج مرحله‌ای عملیات و بازتاب‌های این عملیات در هر دو کشور درگیر و همچنین کشور‌های منطقه و بین‌الملل، با استخراج و تدوین گزارش‌ها و اخبار رسانه‌های داخلی و خارجی و همچنین گزارش‌های راویان جنگ، در متن کتاب بیستم «روزشمار جنگ ایران و عراق» به تصویر کشیده شده‌اند.

در لابه‌لای صفحات کتاب، ۵۵ قطعه عکس مربوط به مطالب گفته‌شده و شش نقشه از آغاز عملیات رمضان تا مرحله آخر این عملیات آورده شده است. همچنین گزارش روزشمار به‌صورت فشرده و فهرست راهنما (نمایه‌ی اعلام) پایان‌بخش کتاب است.

بیستمین جلد از مجموعه کتاب‌های «روزشمار جنگ ایران و عراق» با عنوان «عبور از مرز»، در قطع وزیری و ۷۶۰ صفحه به همت مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی منتشرشده است که می‌توانید این کتاب را از اینجا دریافت کنید.

عملیات رمضان

کتاب «عملیات رمضان؛ ورود به خاک عراق برای تنبیه متجاوز» در خصوص طراحی، اجرا، نتایج و بازتاب‌های عملیات «رمضان» است که به‌صورت نسبتاً خلاصه و جمع‌بندی شده تهیه‌شده و شامل شناسنامه عملیات، اوضاع سیاسی و نظامی در آستانه عملیات طرح‌ریزی و اجرای عملیات، نتایج و بازتاب‌های آن در سال ۱۳۶۱ است.

کسب اطلاعات کامل درباره عملیات «رمضان» با مطالعه این دو کتاب + دانلود

این کتاب با کوشش حمیدرضا فراهانی، با استفاده از اسناد نظامی منتشرنشده مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس و منابع سیاسی و کتاب‌های منتشرشده مرکز مطالعات ازجمله کتاب بیستم روزشمار جنگ ایران و عراق نوشته «علیرضا لطف‌الله‌زادگان» تهیه شده است.

کتاب «عملیات رمضان» در قطع پالتویی و ۹۰ صفحه به همت مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس منتشر شده است که می‌توانید از اینجا آن را دریافت کنید.

انتهای پیام/ ۱۱۳